کاویان

فارس؛ پرويز مشکاتيان گفت؛ لطفي در اجراي اخير خود در ايران نسبت به دهه 50 پيشرفتي نکرده بود، بلکه عقبگرد هم داشت.

کنسرت محمدرضا لطفي، آهنگساز و نوازنده برجسته تار، پس از 25 سال در کاخ نياوران، با بازتاب هاي مختلفي در محافل هنري و رسانه اي روبه رو شد. به رغم چيره دستي و بزرگي اين نوازنده و آهنگساز موسيقي اصيل ايراني، بسياري از علاقه مندان وي و موسيقي ايراني بر اين اعتقادند که اجراي اخير لطفي توقعات را برآورده نکرده و اين اجرا درخشش قديم آثار لطفي را نداشته است. پرويز مشکاتيان آهنگساز و نوازنده سنتور در خصوص کنسرت اخير محمدرضا لطفي در کاخ نياوران پس از 25سال گفت؛ من بهترين کار لطفي را در ابوعطا مي دانم، آن هم ابوعطايي که در سفارت آلمان با شجريان اجرا کرد. آن اجرا يکي از زيباترين ابوعطاهاي ايراني است. شجريان بعد از آن آواز زيباتر دارد اما لطفي کار باشکوه تر از آن ندارد.

مشکاتيان با تاکيد بر بزرگي و اهميت لطفي در موسيقي ايراني طي چند دهه گذشته تصريح کرد؛ اگر آن شب لطفي را من در اندازه همين ابوعطا هم مي ديدم باز برايم پذيرفتني بود و مي گفتم در عرض 25 سال توانسته خودش را حفظ کند. اما متاسفانه خيلي بدتر بود. فکر کردم که خواب مي بينم. هنوز برايم جا نيفتاده که چه اتفاقي براي لطفي افتاده بود و چرا چنين شد. وي با اشاره به غزل خواني لطفي در اين برنامه افزود؛ چرا لطفي بايد به آن شکل تفال بگيرد و ده صفحه را هم ورق بزند و غزلي را که شب قبل غلط خوانده باز هم غلط بخواند؟ درست است که ايشان مدت ها در ايران نبودند اما اين جامعه در عرض 25 سال خيلي تغيير کرده و استعدادهاي زيادي در آن ظهور کرده است.

اين آهنگساز با تاکيد بر اينکه قرار نيست که نوازندگان ما مثل قدما ساز بزنند، اظهار داشت؛ کاويدن آثار گذشتگان چراغ راهي براي اکنون و آينده است. قرار نيست ما خودمان را به 800 سال پيش و زمان حافظ پرتاب کنيم و مانند او غزل بگوييم. ما از حافظ، سعدي، خواجو و ديگران طرفي بربستيم و در حال حاضر اينجا قرار داريم و بايد براي آيندگان نيز کاري بکنيم چرا که انسان وامدار انسان است.

وي بيان داشت؛ جغرافياي فرهنگ بشري زنجيروار جلو مي رود. حافظ در زمان خودش روي دوش خواجو و نظامي حافظ شد. ولي اينکه اکنون شما روي دوش ميرزا عبدالله، ميرزا حسينقلي و درويش خان سوار شويد آينده روي دوش چه کسي سوار شود؟ صحبت هاي من نفي گذشتگان نيست بلکه مي گويم آنها وسيله اي بودند که ما با گذشته موسيقي خود آشنا شويم و طرفي براي آيندگان ببنديم.

سرپرست گروه عارف با انتقاد از اظهارات لطفي در ابتداي ورود به ايران مبني بر اينکه کسي در اين 25 سال کاري در موسيقي ايراني نکرده، گفت؛ اي ميل ها و فکس هايي براي من در خصوص کنسرت لطفي آمده که گفته اند رهنمودهايي که از کنسرت لطفي گرفته ايم اين است که سازمان را کوک نکنيم و هر کجا کم آورده ايم شعر را غلط بخوانيم،

وي ادامه داد؛ شما مي توانيد از عاطفه زمان سوءاستفاده کنيد اما با حافظه زمان چه کار مي شود کرد؟ در شب کنسرت برخي بلند شدند و رفتند و اين براي يک هنرمند آن هم در سطح لطفي فاجعه است.

مشکاتيان با بيان اينکه اين اجرا تاثير خيلي بدي روي علاقه مندان موسيقي گذاشت، گفت؛ درود بر مردم که حرمت گذاشتند ولي جواب نگرفتند حتي براي دو دقيقه. اين آهنگساز با اشاره به دونوازي لطفي و قوي حلم نيز گفت؛ قوي حلم نوازنده متوسطي است و اين جاي سوال دارد که چرا لطفي از نوازندگان کوشا و توانمند خودمان بهره نبرد.

مشکاتيان در خاتمه درخصوص نواختن چند ساز توسط لطفي خاطرنشان کرد؛ اين مساله في نفسه بد نيست اما مهم اين است که چگونه باشد. ايشان وقتي دف را برداشتند پوستش افتاده بود. آيا آقاي لطفي نمي دانند که وقتي دف را جلو دهانشان بگيرند حائلي مي شود بين صداي ايشان و ميکروفن؟ تازه با اين حال سر دف نيز مرتباً به ميکروفن مي خورد و صدا مي داد. گراني بليت کنسرت لطفي و فروش بروشورهاي آن توسط برگزارکنندگان از ديگر مواردي بود که مورد انتقاد شديد مشکاتيان قرار گرفت. به اعتقاد اين آهنگساز علاقه مندان لطفي و موسيقي ايراني که اين هزينه را براي ديدن کنسرت وي پرداخت کردند، جواب خود را نگرفتند.

 

روزنامه شرق دوشنبه ۲۵ تیر ۱۳۸۶